Kết nối việc làm qua đơn vị công lập chưa cao

Hiệu quả chưa tương xứng

Năm 2025, Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội tổ chức 255 phiên giao dịch việc làm, thu hút 7.726 doanh nghiệp tham gia. Có 162.121 lao động được tư vấn tại phiên, 50.841 lao động được phỏng vấn tại phiên và 19.563 lao động nhận được việc làm sau phỏng vấn.

Như vậy, trong số 162.121 lao động được tư vấn tại phiên giao dịch việc làm, có 50.841 (31,3%) lao động được tư vấn và 19.563 (12%) lao động được nhận được việc làm sau phỏng vấn.

Không chỉ ở Hà Nội, tại nhiều địa phương, thời gian qua, hệ thống trung tâm dịch vụ việc làm (DVVL) công lập trên cả nước tư vấn, giới thiệu việc làm cho hàng triệu lượt lao động. Tuy nhiên, số lao động thực sự được kết nối thành công, ký hợp đồng lao động hoặc ổn định việc làm thông qua kênh này chỉ chiếm khoảng 30% tổng số người được tư vấn. Ở nhiều địa phương, các sàn giao dịch việc làm định kỳ vẫn duy trì đều đặn nhưng lượng doanh nghiệp tham gia chưa ổn định, vị trí tuyển dụng chủ yếu tập trung ở nhóm lao động giản đơn, thu nhập thấp. Trong khi đó, nhóm lao động có tay nghề, trình độ chuyên môn cao lại ít tìm đến kênh công lập, khiến “độ khớp” giữa cung và cầu ngày càng hạn chế.

Hạn chế về dữ liệu và công nghệ

Một trong những nguyên nhân lớn được các chuyên gia chỉ ra là tình trạng lệch pha cung - cầu lao động. Phía người lao động, đặc biệt là lao động trẻ, ngày càng đặt nặng các yếu tố như thu nhập, môi trường làm việc, cơ hội phát triển, tính linh hoạt thời gian. Trong khi đó, nhiều vị trí được giới thiệu qua kênh công lập vẫn xoay quanh các công việc truyền thống, yêu cầu cao về kỷ luật thời gian nhưng mức lương chưa đủ hấp dẫn.

Ở chiều ngược lại, không ít doanh nghiệp tham gia hệ thống việc làm công chủ yếu với mục tiêu “tuyển cho đủ người”, chưa thực sự đầu tư mô tả chi tiết vị trí việc làm, lộ trình nghề nghiệp hay chính sách đãi ngộ. Điều này khiến thông tin tuyển dụng thiếu chiều sâu, khó thuyết phục người lao động, nhất là trong bối cảnh họ có nhiều lựa chọn từ các nền tảng tư nhân.

Đặc biệt, theo ông Lê Quang Trung - nguyên Phó Cục trưởng phụ trách Cục Việc làm, dù đã có những bước chuyển đổi số nhất định, nhưng hệ thống dữ liệu lao động - việc làm công lập hiện vẫn phân tán, thiếu đồng bộ. Nhiều trung tâm DVVL mới dừng ở việc cập nhật thông tin tuyển dụng - tìm việc theo cách thủ công hoặc bán thủ công, chưa hình thành được cơ sở dữ liệu lớn (big data) để phân tích xu hướng thị trường, hành vi người lao động hay nhu cầu nhân lực theo ngành, theo vùng.

“Một thực tế khác là đội ngũ cán bộ tư vấn việc làm tại nhiều trung tâm đang phải “gánh” khối lượng công việc lớn, từ tư vấn nghề nghiệp, giới thiệu việc làm đến giải quyết chính sách bảo hiểm thất nghiệp. Áp lực hành chính khiến hoạt động tư vấn chuyên sâu, cá nhân hóa cho từng lao động còn hạn chế”, ông Trung nói.

Theo ông Trung, để nâng tỉ lệ kết nối việc làm công, cần những thay đổi mang tính hệ thống. Trong đó, trọng tâm là nâng chất lượng dữ liệu thị trường lao động, đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng tính chuyên nghiệp của đội ngũ tư vấn và mở rộng hợp tác thực chất với doanh nghiệp. Quan trọng hơn, hệ thống việc làm công cần dịch chuyển từ tư duy “quản lý” sang “phục vụ”, coi người lao động và doanh nghiệp là khách hàng trung tâm.

Chỉ khi giải được bài toán niềm tin và hiệu quả, kênh kết nối việc làm công mới có thể tạo đột phá, đóng vai trò đúng nghĩa trong điều tiết thị trường lao động hiện đại.