Bệnh tim di truyền và những yếu tố làm tăng nguy cơ

Bệnh tim mạch là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên thế giới. Bên cạnh các yếu tố quen thuộc như hút thuốc, chế độ ăn uống không lành mạnh, căng thẳng hay ít vận động, nhiều chuyên gia cho rằng yếu tố di truyền cũng có thể ảnh hưởng đến nguy cơ mắc bệnh.

Theo Tiến sĩ Sanjay Bhat, chuyên gia tim mạch can thiệp tại Bệnh viện Aster CMI (Ấn Độ), một số bệnh tim có thể mang tính di truyền, nghĩa là có thể xuất hiện trong gia đình do gen được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Nếu cha mẹ hoặc anh chị em từng mắc bệnh tim khi còn trẻ, nguy cơ của các thành viên khác trong gia đình có thể cao hơn. Một số tình trạng như tăng cholesterol máu gia đình, huyết áp cao hoặc một số rối loạn cơ tim được cho là có liên quan đến yếu tố gen.

Tuy vậy, các chuyên gia nhấn mạnh rằng gen không phải yếu tố duy nhất quyết định nguy cơ mắc bệnh tim. Lối sống và môi trường sống vẫn đóng vai trò rất quan trọng. Nguy cơ bệnh tim có thể tăng cao khi yếu tố di truyền kết hợp với thói quen sinh hoạt không lành mạnh như hút thuốc, ăn uống thiếu cân bằng, ít vận động hoặc căng thẳng kéo dài.

Một số tình trạng sức khỏe cũng có thể làm tăng nguy cơ bệnh tim, đặc biệt khi có yếu tố di truyền. Chẳng hạn, béo phì và hội chứng chuyển hóa có thể liên quan đến yếu tố gen, nhưng lối sống ít vận động và chế độ ăn nhiều năng lượng có thể khiến tình trạng này nghiêm trọng hơn. Bệnh tiểu đường type 2 cũng có yếu tố di truyền, và khi lượng đường trong máu tăng cao trong thời gian dài, các mạch máu có thể bị tổn thương, từ đó làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim.

Để đánh giá nguy cơ mắc bệnh tim do di truyền, bác sĩ thường bắt đầu bằng việc tìm hiểu tiền sử bệnh của gia đình, đặc biệt là các trường hợp mắc bệnh tim ở độ tuổi trẻ. Một số xét nghiệm như xét nghiệm máu đo cholesterol và đường huyết, điện tâm đồ, siêu âm tim hoặc nghiệm pháp gắng sức có thể được thực hiện để đánh giá sức khỏe tim mạch. Trong một số trường hợp đặc biệt, bác sĩ cũng có thể chỉ định xét nghiệm gen.

Các chuyên gia khuyến nghị mọi người nên khám sức khỏe định kỳ sau tuổi 30, hoặc sớm hơn nếu gia đình có tiền sử bệnh tim. Việc phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ sẽ giúp phòng ngừa và kiểm soát bệnh hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, duy trì lối sống lành mạnh như ăn uống cân bằng, tập thể dục thường xuyên, hạn chế thuốc lá và kiểm soát căng thẳng vẫn là những biện pháp quan trọng để bảo vệ sức khỏe tim mạch, ngay cả khi có yếu tố di truyền.