AP nêu rõ, đây là lần thứ 10 Thượng viện Mỹ cố gắng ngăn chặn cuộc chiến của nước này với Iran và kết quả là nghị quyết được thông qua với 50 phiếu thuận và 48 phiếu chống. Mặc dù nghị quyết chủ yếu mang tính biểu tượng và không có đầy đủ hiệu lực pháp lý, nhưng nó phản ánh những lo ngại ngày càng tăng từ một số nhà lập pháp Đảng Cộng hòa ở cả Hạ viện lẫn Thượng viện về cuộc chiến với Iran cũng như thỏa thuận chấm dứt chiến tranh mà hai bên đạt được. Trước đó, nghị quyết đã được Hạ viện Mỹ thông qua hồi đầu tháng.
 |
Lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer phát biểu với các phóng viên tại Điện Capitol, ngày 23-6. Ảnh: AP |
Tối cùng ngày, Tổng thống Donald Trump đã phản ứng giận dữ trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, khi ông gọi cuộc bỏ phiếu tại Thượng viện là "không đúng thời điểm và vô nghĩa", đồng thời cáo buộc những người bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết đã tạo điều kiện hỗ trợ Iran và khiến công việc của ông khó khăn hơn.
Trong khi đó, lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer phát biểu rằng, người Mỹ đã phải trả giá cho "sai lầm lịch sử” của ông Donald Trump ở Iran và chỉ trích đây là một trong những sai lầm chính sách đối ngoại tồi tệ nhất mà nước Mỹ từng mắc phải.
Reuters cho biết thêm, đây là lần đầu tiên lưỡng viện Quốc hội Mỹ thông qua nghị quyết yêu cầu tổng thống rút quân khỏi các cuộc chiến kể từ khi Nghị quyết Quyền lực Chiến tranh, thường được gọi là Đạo luật Quyền lực Chiến tranh, được ban hành năm 1973. Mặc dù nghị quyết chỉ mang tính biểu tượng, cuộc bỏ phiếu vừa qua là một bước thụt lùi đối với Tổng thống Donald Trump, người cho đến gần đây vẫn nhận được sự ủng hộ gần như tuyệt đối từ các thành viên Đảng Cộng hòa trong Quốc hội. Đặc biệt, điều này diễn ra khi chính quyền của ông Donald Trump dự kiến sẽ yêu cầu Quốc hội phê chuẩn hàng chục tỷ USD để chi trả cho cuộc chiến với Iran và đang nỗ lực đàm phán một thỏa thuận hòa bình với Tehran. Việc Nghị quyết Quyền lực Chiến tranh nhận được thông qua có thể sẽ gây áp lực lên Tổng thống Donald Trump để ông không nối lại các hành động quân sự nhằm vào Iran, điều mà ông từng ám chỉ có thể thực hiện nếu các cuộc đàm phán thất bại.
Mặc dù vậy, các chuyên gia pháp lý cho rằng vấn đề vẫn chưa được giải quyết, bởi trước đây chưa từng có nghị quyết nào về quyền lực chiến tranh được cả hai viện Quốc hội Mỹ thông qua và phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ năm 1983 nêu rõ nghị quyết này phải được đệ trình để tổng thống ký hoặc phủ quyết để có hiệu lực pháp lý. Các chuyên gia nhận định tính hợp hiến của Nghị quyết Quyền lực Chiến tranh có thể sẽ được giải quyết tại tòa án.
Nhà Trắng cũng đã lên tiếng khẳng định nghị quyết này không hợp hiến và do đó không có tính ràng buộc. Một quan chức Nhà Trắng nói rằng cuộc bỏ phiếu tại Thượng viện không có ý nghĩa vì các nghị quyết không được trình lên tổng thống và không có hiệu lực pháp lý và văn kiện này chỉ được thông qua vì có hai nghị sĩ Đảng Cộng hòa vắng mặt.
Đáp lại, Hạ nghị sĩ Gregory Meeks thuộc bang New York, người bảo trợ cho nghị quyết tại Hạ viện, tuyên bố ông coi nghị quyết này là ràng buộc và sẽ theo đuổi mọi con đường pháp lý để bảo đảm chính quyền đương nhiệm Mỹ phải tuân thủ. Các chính trị gia Đảng Dân chủ cũng lưu ý rằng Hiến pháp Mỹ trao cho Quốc hội, chứ không phải tổng thống, quyền đưa đất nước vào chiến tranh. "Quốc hội phải gánh vác trách nhiệm này", Thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ Tim Kaine ở Virginia nhấn mạnh trong một bài phát biểu kêu gọi ủng hộ nghị quyết.
