Hạ viện Mỹ tăng sức ép lên ông Donald Trump

Nếu bị kết tội sau khi rời Nhà Trắng, ông Donald Trump sẽ bị tước bỏ mọi bổng lộc dành cho cựu tổng thống, gồm an ninh và lương hưu, đồng thời bị cấm tái tranh cử

Các thành viên Dân chủ của Hạ viện Mỹ nhiều khả năng sẽ đệ trình các điều khoản luận tội Tổng thống Donald Trump vào ngày 11/1 vì cho rằng ông kích động người biểu tình xông vào Điện Capitol hồi tuần rồi.

Hạ nghị sĩ Dân chủ Ted Lieu, người tham gia nỗ lực luận tội Tổng thống Donald Trump, thông báo trên mạng xã hội Twitter rằng tính đến tối 9/1 (giờ địa phương), các điều khoản đã nhận được sự bảo trợ của 190 dân biểu Mỹ. "Chúng tôi có video Tổng thống Trump phát biểu kích động bạo loạn. Chúng tôi có video đám đông tấn công bạo lực Điện Capitol. Đó là lý do các điều khoản luận tội nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ" - Hạ nghị sĩ Lieu nhấn mạnh.

Kịch bản Tổng thống Donald Trump bị miễn nhiệm trước thời điểm Tổng thống đắc cử Joe Biden tuyên thệ nhậm chức vào ngày 20/1 hiện vẫn còn xa vời. Nếu được Hạ viện thông qua, các điều khoản luận tội sẽ được xem xét tại Thượng viện - vốn đang trong thời gian ngưng họp đến ngày 19/1 và trước đây từng tha bổng cho Tổng thống Trump một lần.

Phe Dân chủ cũng đã gây sức ép để Phó Tổng thống Mike Pence xem xét kích hoạt Tu chính án 25 nhằm bãi nhiệm Tổng thống Donald Trump. Song, một cố vấn của ông Pence cho biết ông đã phản đối ý tưởng này.

Cuộc khảo sát được Reuters/Ipsos tiến hành ngày 7 và 8/1 cho thấy 57% người dân Mỹ muốn Tổng thống Trump bị phế truất ngay lập tức sau vụ bạo loạn hôm 6/1. Về phần Đảng Cộng hòa, ngày càng nhiều thành viên ủng hộ nỗ lực luận tội Tổng thống Trump song con số này chưa đáng kể.

Những người ủng hộ Tổng thống Donald Trump tranh cãi với những người ủng hộ Tổng thống đắc cử Joe Biden tại TP Los Angeles, bang California - Mỹ hôm 9-1Ảnh: REUTERS.

Những người ủng hộ Tổng thống Donald Trump tranh cãi với những người ủng hộ Tổng thống đắc cử Joe Biden tại TP Los Angeles, bang California - Mỹ hôm 9-1Ảnh: REUTERS.

Trong khi đó, các đồng minh của Tổng thống Trump, như Thượng nghị sĩ Lindsey Graham và lãnh đạo Đảng Cộng hòa tại Hạ viện Kevin McCarthy, kêu gọi Đảng Dân chủ gác lại mọi nỗ lực luận tội để hướng đến đoàn kết dân tộc. "Luận tội Tổng thống Trump trong bối cảnh nhiệm kỳ của ông còn 12 ngày sẽ chỉ làm khoét sâu chia rẽ" - người phát ngôn Nhà Trắng Judd Deere nhìn nhận.

Lãnh đạo phe đa số Cộng hòa tại Thượng viện Mitch McConnell cũng đã đề xuất tiến hành quy trình luận tội ở Thượng viện sau khi nhiệm kỳ của Tổng thống Trump kết thúc. Nếu bị kết tội sau khi rời Nhà Trắng, ông Trump sẽ bị tước bỏ mọi bổng lộc dành cho cựu tổng thống, gồm an ninh và lương hưu, đồng thời bị cấm tái tranh cử.

Điều này sẽ xảy ra nếu các điều khoản luận tội của Hạ viện được tán thành với đa số hai phần ba tại Thượng viện. Dù khẳng định những vi phạm của Tổng thống Trump có thể dẫn đến luận tội, Thượng nghị sĩ Pat Toomey hôm 9/1 vẫn không tiết lộ liệu ông có bỏ phiếu để phế truất ông chủ Nhà Trắng tại Thượng viện hay không.

Cùng ngày, theo AP, Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi đã gửi thư cho các đảng viên Dân chủ để tái khẳng định rằng Tổng thống Trump phải chịu trách nhiệm vì những hành vi "tấn công nền dân chủ". Tuy nhiên, bà Pelosi không cam kết sẽ phế truất ông Trump bằng quy trình luận tội, chỉ yêu cầu những người trong thư chuẩn bị để sớm trở lại Washington.

Trong khi đó, dù khẳng định ông Trump "không phù hợp để làm tổng thống" nhưng ông Biden không ủng hộ nỗ lực luận tội của Đảng Dân chủ vào lúc này, nói rằng ông sẽ để Quốc hội quyết định. "Nếu nhiệm kỳ của Tổng thống Trump còn 6 tháng, chúng ta sẽ làm mọi thứ có thể để phế truất ông ta. Luận tội một lần nữa, kích hoạt Tu chính án 25, mọi phương án khả thi. Tuy nhiên, tôi đang tập trung vào nỗ lực bắt đầu chính quyền của riêng mình vào ngày 20/1 để thúc đẩy chương trình nghị sự nhanh nhất có thể" - ông Biden giải thích. 

Phó Tổng thống Mike Pence dự lễ nhậm chức của ông Joe Biden

Đài CNN ngày 10/1 dẫn nguồn thạo tin cho biết Phó Tổng thống Pence sẽ dự lễ tuyên thệ của Tổng thống đắc cử Biden. Trước đó, ông Pence được cho là lên kế hoạch tham dự và đang chờ lời mời từ phía ông Biden.

"Phó Tổng thống Pence được chào đón. Chúng tôi vinh dự khi có ông tại buổi lễ" - Tổng thống đắc cử Biden nói.

Về phần mình, Tổng thống Trump đã thông báo trên Twitter, trước khi tài khoản của ông bị khóa, rằng ông sẽ không tham dự. Ông Biden hoan nghênh quyết định này, mô tả đây là "một trong những việc hiếm hoi mà tôi và ông ấy tán thành".

Tác giả: Cao Lực